2025: het jaar van de AI-agent.

Het nieuwe jaar is begonnen. Morgen zijn de ‘Happy holidays’ weer voorbij. De inboxen stromen vol, de eerste overleggen staan gepland. Maar voordat alles weer doordraait, kijk ik nog één keer achterom. Niet om het jaar af te vinken, maar om scherp te krijgen wat er écht verschoof. Want 2025 was geen gewoon AI-jaar.

Er werd veel geroepen, nog meer gelanceerd. Maar wie goed kijkt, zag één rode lijn: AI is volwassen aan het worden. Niet als trucje of belofte, maar als infrastructuur. Als systeemverandering. En die ontwikkeling ging niet gepaard met vuurwerk, maar met verschuivingen onder de motorkap.

Wat viel mij op? Zeven dingen.

‍1. Redeneren werd de standaard

Aan het begin van 2025 struikelden taalmodellen nog over simpele logica-vragen. Startups bouwden tools om modellen beter te laten denken. Tot DeepSeek in januari het spel veranderde: hun R1-model bracht redeneren als kernfunctie.

Tegen het einde van 2025 gold: wie geen redeneervermogen biedt, doet niet meer mee. En dat bleek een opstap naar iets groters: autonome, agent-achtige systemen.

2. GenAI ging all-in: beeld, video en… troep

Waar generatieve beelden eerder vooral leuk waren, werden ze dit jaar bruikbaar. Voor communicatie, conceptontwikkeling en klantinteractie.

Video volgde snel. Soms nog stroef, maar de lijn is duidelijk: wie een idee heeft, maakt er straks net zo makkelijk een filmpje van als een notitie.

Tegelijkertijd zagen we de keerzijde. Overproductie. Generatieve ruis. Niet alles wat je kúnt maken, draagt iets bij. Ook dat werd dit jaar zichtbaar.

3. Agents kwamen uit de demo-stand

Lang waren taalmodellen (LLM’s) reactief: jij vraagt, zij antwoorden. In 2025 veranderde dat. Steeds meer AI-systemen werden actief.

Geen scripts meer die falen bij stap twee. Maar agents die zelf kunnen bijsturen, corrigeren, opnieuw proberen. Omdat tokens goedkoper werden, werden agents ineens betaalbaar.

Dat is groter dan het lijkt. Want hiermee wordt AI een onderdeel van je werkstructuur.

4. AI werd infrastructuur — en energie werd de bottleneck

AI is niet langer alleen een tech-thema, maar ook een geopolitiek thema. 2025 liet zien hoe fysiek AI eigenlijk is. Chips, geheugen, datacenters, energie: alles werd onderdeel van de strijd. Niet alleen tussen bedrijven, maar ook tussen landen.

De hyperscalers bouwden eigen energievoorzieningen. Overheden probeerden greep te krijgen op de infrastructuur. En het werd pijnlijk duidelijk dat AI geen softwareproduct is. Het ís de infrastructuur.

Wie denkt dat AI een IT-project is, kijkt veel te klein.

5. Open source kwam dichterbij

Open source-modellen sloten dit jaar aan bij de prestaties van gesloten LLM’s. Zeker op gebieden als betrouwbaarheid, zelfhosting en kosten.

Steeds meer organisaties realiseerden zich: “Wij kunnen sterke modellen draaien… zelf, veilig, en tegen vaste kosten.” In plaats van dé beste AI te zoeken, vroegen steeds meer bedrijven zich gelukkig iets anders af: welke AI past bij ons?

Het ging ineens om controle, autonomie en schaalbaarheid. En dat had gevolgen: Nvidia kocht Gorq voor $20 miljard, juist om op deze trend vooruit te lopen.

6. Chinese AI los van Amerika

Ondertussen gebeurde er iets anders. Iets groots. De kloof tussen Chinese open-modellen en Amerikaanse gesloten systemen werd kleiner. En dat heeft geopolitieke impact.

Combineer dat met China’s eigen chips, goedkope inferentie, nationale energie en er ontstaat een parallel AI-ecosysteem. Goedkoper, sneller, los van het westen.

De echte druk in de komende jaren? Die komt niet uit Silicon Valley, maar uit China. Net als bij elektrische auto’s en drones zal de strijd hier niet alleen over kwaliteit gaan, maar vooral over prijs.

7. AI op werk: geen hype meer, maar smeerolie

AI explodeerde niet op de werkvloer, maar het nestelde zich stilletjes in dagelijkse processen.

Denk aan tekstcreatie, zoekfunctionaliteit, campagnes & advertenties en interne kennisdeling.

AI werd plumbing. Onzichtbaar, maar onmisbaar. En daarmee ook onomkeerbaar.

Tot slot | TL;DR

2025 draaide niet meer om het slimste model, maar om structuur. Wie systemen kan bouwen, geen demo’s. Wie schaalbaar werkt, zonder frictie. Wie mensen ruimte geeft om met AI te bouwen, zonder erdoor overgenomen te worden.

Dat is waar het nu om gaat. Dát is wat dit jaar fundamenteel anders maakte.